Nowy most w Głuchołazach otwarty. Ponad 11 mld zł na walkę z powodzią

Symbol odbudowy po katastrofie

We wrześniu 2024 roku południowe województwa Polski zmagały się z katastrofalną powodzią. Głuchołazy, miasto położone nad rzeką Białą Głuchołaską, ucierpiały szczególnie – woda zniszczyła most łączący dwie części miasta, paraliżując komunikację i codzienne życie mieszkańców. Premier Donald Tusk, który osobiście nadzorował działania pomocowe, podkreślił, że to właśnie w Głuchołazach zapadły decyzje o masywnej pomocy państwa, bez której samorząd nie byłby w stanie samodzielnie poradzić sobie ze skutkami żywiołu. Nowo otwarta przeprawa to nie tylko przywrócenie ciągłości drogi krajowej nr 40, ale również symbol determinacji rządu w odbudowie zniszczonych terenów.

Most, który dziś służy mieszkańcom, powstał w rekordowym tempie. Dzięki zaangażowaniu Rządowej Agencji Rezerw Materiałowych oraz wojska szybko postawiono tymczasową konstrukcję, która umożliwiła podstawowy transport. Jednak prawdziwym wyzwaniem było wybudowanie stałej przeprawy, odpornej na ekstremalne zjawiska hydrologiczne. Premier Tusk, podczas ceremonii otwarcia, przypomniał dramatyczne chwile walki z wodą – walki wówczas przegranej, ale która stała się impulsem do jeszcze poważniejszego potraktowania kwestii pomocy dla terenów popowodziowych.

"Tu w Głuchołazach było wyraźnie widać, że bez masywnej pomocy państwa ludzie i samorząd nie mają szansy sobie poradzić. Dlatego decyzje o pomocy zapadły właśnie w tym mieście"

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

Największy pakiet pomocowy w historii

Skala rządowego wsparcia po powodzi we wrześniu 2024 roku jest bezprecedensowa. Łącznie na pomoc wszystkim poszkodowanym regionom przeznaczono 11 mld zł – to najwyższa kwota w dziejach Polski, jaką kiedykolwiek wydatkowano na walkę ze skutkami żywiołu. Z tej puli 365 mln zł trafiło bezpośrednio do Głuchołaz, pokrywając nie tylko odbudowę mostu, ale także szkoły, żłobka, pływalni miejskiej oraz doraźne wsparcie dla mieszkańców. W całym kraju 1 mld zł wypłacono w formie bezpośrednich zasiłków, które otrzymało 62 tys. rodzin. Wszystkie instrumenty pomocowe objęły blisko 30 różnych form – od dotacji na infrastrukturę po pomoc socjalną.

Minister infrastruktury Dariusz Klimczak zaznaczył, że nowy most w Głuchołazach jest przykładem „odbudowy plus” – obiekt zaprojektowano z uwzględnieniem doświadczeń z katastrofy, co czyni go znacznie bardziej odpornym na przyszłe powodzie. Konstrukcja została podniesiona o niemal metr w porównaniu do starego „mostu Andrzeja”, a oba końce przęsła opierają się na masywnych przyczółkach, przenoszących ciężar na podłoże poza umocnieniami wałów koryta rzeki. Dzięki temu nowa przeprawa nie tylko usprawni codzienne podróże i ruch transgraniczny z Czechami, ale też zwiększy bezpieczeństwo mieszkańców i stworzy lepsze warunki dla rozwoju gospodarczego oraz turystycznego regionu.

"Most, który dziś otwieramy, jest przykładem odbudowy plus. Jest nowoczesny i odporny na wielką wodę"

Marcin Kierwiński, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji

"Powstał nowoczesny obiekt, zaprojektowany z uwzględnieniem doświadczeń z katastrofalnej powodzi, dzięki czemu jest znacznie bardziej odporny na ekstremalne zjawiska hydrologiczne"

Dariusz Klimczak, Minister Infrastruktury

Co ta inwestycja oznacza dla mieszkańców Ciechanowa i regionu?

Choć Ciechanów leży na północnym Mazowszu i nie ucierpiał w bezpośredni sposób podczas ubiegłorocznej powodzi, przykład Głuchołaz niesie ważne wnioski dla lokalnej społeczności. Po pierwsze pokazuje, jak szybko i skutecznie państwo może reagować w sytuacjach kryzysowych – system pomocy obejmujący 30 instrumentów, fundusze europejskie w wysokości 6 mld zł oraz zaangażowanie wojska i agencji rządowych stanowi model, który może być zastosowany również w innych częściach kraju, w tym na Mazowszu, w przypadku ewentualnych lokalnych katastrof. Po drugie, zastosowane w Głuchołazach rozwiązania techniczne – podniesienie mostu o metr, masywne przyczółki poza wałami – mogą być inspiracją dla modernizacji przepraw w naszym regionie. W Ciechanowie i okolicach znajdują się mosty, które po latach eksploatacji wymagają remontów lub przebudowy, jak most na rzece Łydyni w ciągu drogi wojewódzkiej nr 615. Warto, aby lokalne samorządy analizowały dobre praktyki z innych miast, aby zwiększyć odporność infrastruktury na ekstremalne zjawiska pogodowe, które – jak pokazują ostatnie lata – stają się coraz częstsze. Premier Tusk zapowiedział, że pomoc dla Głuchołaz się nie kończy – w planach są kolejne inwestycje, w tym remont mostu Świętego Wojciecha oraz prace na terenach rekreacyjnych i w kompleksie sportowym za prawie 50 mln zł. To pokazuje długofalowe podejście do odbudowy.

Dalsze plany i podsumowanie skali pomocy

Prace w Głuchołazach będą kontynuowane. Oprócz już otwartej przeprawy, w planach jest modernizacja mostu Świętego Wojciecha oraz rewitalizacja terenów rekreacyjnych i kompleksu sportowego – łącznie na te cele przeznaczono prawie 50 mln zł. W całym kraju pomoc popowodziowa objęła również takie miejscowości jak Lądek Zdrój, Stronie Śląskie czy Bardo, gdzie rządowe środki płyną w ramach programów wsparcia. Ponad 6 mld zł z ogólnej kwoty 11 mld zł pochodzi z Funduszy Europejskich, co podkreśla znaczenie unijnego wsparcia w kryzysowych sytuacjach.

Minister koordynator służb specjalnych Tomasz Siemoniak, odnosząc się do otwarcia mostu, zaznaczył, że miejscowości takie jak Głuchołazy zasługują na dobrą infrastrukturę, która przyciąga ludzi, turystów i daje poczucie bezpieczeństwa. Inwestycja ta jest więc nie tylko odbudową zniszczeń, ale także długoterminowym impulsem rozwojowym. Premier Tusk podsumował, że rząd „uparł się”, aby przekazać maksymalną możliwą kwotę pieniędzy na pomoc w Głuchołazach – ponad 360 mln zł – i zapewnił, że pomoc nie kończy się na otwarciu mostu. To ważny sygnał dla wszystkich poszkodowanych regionów, że państwo stoi za swoimi obywatelami także wtedy, gdy siły natury okazują się największym wyzwaniem.

"Takie miejscowości, jak Głuchołazy zasługują na dobrą infrastrukturę, by przyciągały ludzi, turystów i dawały poczucie bezpieczeństwa"

Tomasz Siemoniak, Minister Koordynator Służb Specjalnych

Na koniec warto zestawić najważniejsze liczby związane z tą akcją pomocową:

• 11 mld zł – łączna kwota rządowego wsparcia po powodzi, największa w historii Polski
• 365 mln zł – pomoc dla samego miasta Głuchołazy
• 65 mln zł – koszt budowy nowego mostu wraz z infrastrukturą techniczną
• 1 mld zł – wartość bezpośrednich zasiłków wypłaconych 62 tys. rodzin
• 6 mld zł – środki pozyskane z Funduszy Europejskich
• 30 – liczba różnych instrumentów pomocowych uruchomionych przez rząd
• 50 mln zł – planowane nakłady na dalsze prace w Głuchołazach (most Świętego Wojciecha, tereny rekreacyjne, kompleks sportowy)